Program Czyste Powietrze działa od 2018 roku i przeszedł już kilka istotnych zmian. W 2026 roku obowiązuje zaktualizowana tabela dofinansowań z nowymi limitami kwotowymi i zmodyfikowanymi progami dochodowymi. Jeśli planujesz wymianę źródła ciepła w tym roku, warto znać aktualne zasady zanim złożysz wniosek — błędy na etapie aplikacji cofają sprawę o miesiące.
Trzy poziomy dofinansowania — kto ile dostaje
Program dzieli wnioskodawców na trzy grupy w zależności od dochodu na osobę w gospodarstwie domowym.
Poziom podstawowy
Dochód: do 135 000 zł rocznego dochodu wnioskodawcy (niezależnie od liczby osób w gospodarstwie). To jedyny próg liczony na osobę wnioskodawcy, nie per capita.
Dofinansowanie podstawowe pokrywa do 30% kosztów kwalifikowanych, maksymalne kwoty:
- Pompa ciepła powietrze/woda (klasa A++ lub wyżej): do 40 000 zł
- Pompa ciepła gruntowa lub woda/woda: do 55 000 zł
- Kocioł gazowy kondensacyjny: do 7 500 zł
- Kocioł na pellet klasy 5 z automatycznym podajnikiem: do 12 000 zł
- Ocieplenie ścian zewnętrznych (za m²): do 150 zł/m²
- Ocieplenie dachu lub stropu: do 190 zł/m²
- Wymiana okien: do 1 100 zł/szt.
- Wentylacja mechaniczna z odzyskiem ciepła: do 10 000 zł
Poziom podwyższony
Dochód: do 1 894 zł netto miesięcznie na osobę w gospodarstwie wieloosobowym lub do 2 651 zł netto w jednoosobowym.
Dofinansowanie pokrywa do 60% kosztów:
- Pompa ciepła powietrze/woda (klasa A++ lub wyżej): do 55 000 zł
- Pompa ciepła gruntowa lub woda/woda: do 65 000 zł
- Kocioł gazowy kondensacyjny: do 9 000 zł
- Kocioł na pellet klasy 5: do 16 000 zł
- Kompleksowa termomodernizacja (łącznie): do 90 000 zł
Poziom najwyższy (dla najuboższych)
Dochód: do 1 090 zł netto miesięcznie na osobę w gospodarstwie wieloosobowym lub do 1 526 zł netto w jednoosobowym. Możliwe też kryterium spełnienia przesłanek do zasiłku stałego lub okresowego z MOPS.
Dofinansowanie pokrywa do 90% kosztów:
- Pompa ciepła powietrze/woda: do 66 000 zł
- Pompa ciepła gruntowa: do 78 000 zł
- Kocioł gazowy kondensacyjny: do 10 500 zł
- Kocioł na pellet klasy 5: do 20 000 zł
- Kompleksowa termomodernizacja: do 135 000 zł
Kwoty maksymalne to pułapy dla pojedynczego urządzenia lub zakresu prac — nie suma wszystkich składowych wniosku. Na pełną termomodernizację (pompa ciepła + ocieplenie + okna + wentylacja) limity sumują się oddzielnie dla każdej kategorii.
Co kwalifikuje się do dofinansowania w 2026 roku
Nie każde urządzenie przejdzie weryfikację. Program wymaga, by źródło ciepła lub urządzenie znajdowało się na liście ZUM (Zielona Lista Urządzeń i Materiałów) prowadzonej przez NFOŚIGW.
Kluczowe wymagania techniczne:
Pompy ciepła powietrze/woda muszą mieć certyfikowany COP ≥ 3,0 przy warunkach A7/W35, klasę efektywności energetycznej A++ lub wyższą według nomenklatury EU. Sezonowy współczynnik SCOP dla ogrzewania ≥ 3,5.
Kotły na pellet — wyłącznie klasa 5 według normy PN-EN 303-5 lub Ecodesign, z automatycznym podajnikiem, wbudowanym lub zewnętrznym buforem ciepła o pojemności minimum 30 l/kW mocy kotła. Kotły zasypowe nie kwalifikują się.
Kotły gazowe kondensacyjne — muszą być kotłami wyłącznie gazowymi (nie olejowymi), klasa efektywności energetycznej A lub wyżej, wyposażone w zamknięty system spalania.
Materiały izolacyjne — minimalne grubości i parametry lambda określone w wymaganiach technicznych programu (dostępne na portalu gov.pl/czyste-powietrze). Styropian grafitowy poniżej lambda 0,033 W/(m·K) jest wymagany przy ścianach zewnętrznych budynków sprzed 1990 roku.
Jak działa ścieżka prefinansowania
Od 2023 roku program oferuje prefinansowanie — bank wypłaca środki wykonawcy przed zakończeniem inwestycji. Wnioskodawca nie musi wyłożyć całej kwoty z własnej kieszeni. W 2026 roku prefinansowanie dostępne jest we wszystkich bankach partnerskich programu (lista na portalu programu).
Ważny detal: przy prefinansowaniu podpisujesz umowę z bankiem, nie z WFOŚiGW. Jeśli inwestycja nie zostanie ukończona zgodnie z warunkami lub dokumentacja będzie niekompletna, odpowiadasz za spłatę kredytu bez dofinansowania.
Prefinansowanie ułatwia start, ale zwiększa ryzyko finansowe przy błędach w dokumentacji. Warto korzystać z niego tylko wtedy, gdy wykonawca ma doświadczenie w rozliczaniu wniosków Czystego Powietrza — pytaj o liczbę rozliczonych wniosków, nie tylko wykonanych instalacji.
Najczęstsze powody odrzucenia wniosków
Analiza odrzuceń z lat 2023–2025 wskazuje kilka powtarzających się błędów:
1. Brak lub zły audyt energetyczny W wielu przypadkach audyt jest wymagany obligatoryjnie (kompleksowa termomodernizacja powyżej 50 000 zł). Nawet gdy nie jest obowiązkowy, zakres prac musi być spójny z faktycznym zapotrzebowaniem cieplnym budynku. WFOŚiGW odrzuca wnioski, w których moc pompy ciepła jest rażąco niedopasowana do obliczeń.
2. Urządzenie spoza listy ZUM Instalator zamówił model, który nie figuruje na aktualnej wersji listy w dniu złożenia wniosku. Lista jest aktualizowana co kilka tygodni — zawsze sprawdzaj dzień przed złożeniem dokumentów.
3. Rozpoczęcie inwestycji przed datą złożenia wniosku Program nie refunduje prac zakończonych przed złożeniem wniosku, z wyjątkiem demontażu starego pieca (ten można wykonać wcześniej). Faktura za montaż nowego urządzenia wystawiona przed datą wniosku dyskwalifikuje dofinansowanie dla tego elementu.
4. Nieprawidłowy numer działki lub brak prawa własności Wniosek musi dotyczyć budynku mieszkalnego, do którego wnioskodawca ma tytuł prawny (własność lub współwłasność). Budynki w budowie (bez odbioru) nie kwalifikują się.
5. Brak bufora ciepła przy kotle na pellet Wymóg bufora jest bezwzględny i weryfikowany na zdjęciach z realizacji. Bufor musi być podłączony hydraulicznie i widoczny na dokumentacji powykonawczej.
6. Dokumenty dochodu za zły rok Przy dochodzie z działalności gospodarczej rozliczanej ryczałtem lub kartą podatkową wymagana jest specyficzna dokumentacja. Złożenie zeznania PIT bez wymaganego zaświadczenia z MOPS (przy poziomie najwyższym) skutkuje cofnięciem do uzupełnienia lub odrzuceniem.
Terminy i co się zmienia po 2026 roku
Wnioski w 2026 roku można składać przez cały rok, bez limitów środków w danym kwartale (system kolejkowy zlikwidowano w 2024 roku). Rozpatrzenie wniosku trwa 30–90 dni w zależności od WFOŚiGW.
Ważna data: od 1 stycznia 2027 roku z programu wypadają kotły gazowe kondensacyjne jako samodzielne źródło ciepła (można je dofinansować wyłącznie jako uzupełnienie pompy ciepła w instalacji hybrydowej). Jeśli planujesz wymianę kotła gazowego, 2026 rok jest prawdopodobnie ostatnim, kiedy to wejdzie w standardowe ścieżki dofinansowania.
Nie ma sensu odkładać wniosku na czwarty kwartał roku — nie ma premii za szybkość, ale jest ryzyko opóźnienia realizacji przez zapchane terminy instalatorów w sezonie.
Praktyczne kroki przed złożeniem wniosku
- Sprawdź numer PESEL właściciela i dane z księgi wieczystej — muszą zgadzać się z danymi w portalu GUS.
- Pobierz aktualną wersję listy ZUM w dniu składania wniosku, zapisz ją lub zrób zrzut ekranu z datą.
- Poproś instalatora o kosztorys z podziałem na kategorie kwalifikowane i niekwalifikowane.
- Jeśli dochód pochodzi z kilku źródeł, skontaktuj się z doradcą energetycznym WFOŚiGW przed złożeniem — bezpłatna konsultacja jest dostępna w każdym województwie.
- Zrób dokumentację fotograficzną stanu przed — stare źródło ciepła, jego tabliczkę znamionową, podłączenia hydrauliczne.
